Τα κινητά βλάπτουν την υγεία;

[Στυλιανός Μυστακίδης]

Τα κινητά βλάπτουν σοβαρά το DNA

Της ΝΑΝΤΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΟΥ Φωτ.: ΛΑΜΠΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ

Σήμα κινδύνου για την υγεία ενηλίκων και -κυρίως- παιδιών εκπέμπουν έλληνες επιστήμονες που προχώρησαν πρόσφατα σε μια σημαντική ανακάλυψη: η ακτινοβολία των κινητών τηλεφώνων καταστρέφει το DNA των κυττάρων! Καθώς οι ειδικοί συγκεντρώνουν ολοένα και περισσότερα στοιχεία για τις βλαβερές συνέπειες από τη λεγόμενη «ηλεκτρομαγνητική ρύπανση», το εύρημα αυτό αποτελεί το τελευταίο, χρονικά, επιχείρημα όσων υποστηρίζουν ότι οι βλάβες αυτές μπορεί να είναι μη αναστρέψιμες.

«Καταστροφή στο DNA ισοδυναμεί με κυτταρικό θάνατο ή κληρονομήσιμες γενετικές μεταλλαγές αν συμβεί σε αναπαραγωγικά κύτταρα. Αυτές οι μεταλλαγές είναι μη φυσιολογικές, με συνέπεια να επέρχεται θάνατος ή σοβαρές ασθένειες, καθώς και αλλαγές ακόμη και στην κατάσταση του οργανισμού. Οποιαδήποτε αλλαγή στο DNA των αναπαραγωγικών κυττάρων μεταφέρεται στις επόμενες γενεές» εξηγεί ο Δημ. Παναγόπουλος, βιοφυσικός και ερευνητής.

Τα πειράματα ξεκίνησαν εδώ και αρκετά χρόνια από επιστημονική ομάδα με επικεφαλής τον καθηγητή Λ. Μαργαρίτη, διευθυντή του τομέα Βιολογίας Κυττάρου και Βιοφυσικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και τα πλέον πρόσφατα αποτελέσματά τους δημοσιεύθηκαν μέσα στο 2007 σε ένα από τα πιο έγκυρα διεθνή επιστημονικά περιοδικά, το «Mutation Research». Εγιναν, μάλιστα, σε έντομα, που θεωρούνται πιο ανθεκτικά από τον άνθρωπο στις ακτινοβολίες.

Οι επιστήμονες επέλεξαν να μελετήσουν την επίδραση της ακτινοβολίας στο αναπτυσσόμενο κυτταρικό σύστημα των ωοθηκών νεαρών θηλυκών εντόμων που εκτέθηκαν στην ακτινοβολία κινητού τηλεφώνου για έξι λεπτά ημερησίως και για έξι μόνο μέρες.

Σύνδρομο μικροκυμάτων

Η φθορίζουσα ουσία που έχει προστεθεί κολλάει όπου βρίσκει σπασμένο DNA.
Τα αποτελέσματα εντυπωσίασαν ακόμη και τους πιο έμπειρους ερευνητές: σε πολύ μεγάλο ποσοστό -μέχρι 60%- αναπτυσσόμενων αβγών το DNA των κυττάρων είχε καταστραφεί από την ακτινοβολία! Τα πειράματα είναι τα πρώτα παγκοσμίως που αποδεικνύουν ότι οι ακτινοβολίες της κινητής τηλεφωνίας προκαλούν κυτταρικό θάνατο σε ζωντανά πειραματόζωα με έκθεση μόλις λίγων λεπτών.

Ενα από τα συμπεράσματα της έρευνας είναι ότι συμπτώματα όπως κεφαλαλγίες, κόπωση, απώλεια μνήμης, διαταραχές στον ύπνο και στη συγκέντρωση κ.ά. που έχουν καταγραφεί σε ανθρώπους που εκτίθενται σε παρόμοιες ακτινοβολίες και έχουν ονομαστεί διεθνώς «σύνδρομο μικροκυμάτων» είναι δυνατό να οφείλονται σε καταστροφή εγκεφαλικών κυττάρων από τη χρήση κινητών τηλεφώνων.

«Λόγω της ακτινοβολίας που απορροφάται από τον οργανισμό, αυξάνεται ο κίνδυνος για ανάπτυξη κακοήθους όγκου (γλοίωμα) στον εγκέφαλο, καθώς και νευρινώματος στο ακουστικό νεύρο -καρκίνος του ακουστικού νεύρου- μετά από 10 ή περισσότερα χρόνια χρήσης κινητού, ιδιαίτερα στην πλευρά του εγκεφάλου που έγινε η χρήση. Αυξάνεται ο κίνδυνος για βλάβη στον αιματοεγκεφαλικό φραγμό, με αποτέλεσμα να μπορούν να περάσουν βλαβερές ουσίες από το αίμα στον εγκέφαλο. Παράλληλα παρουσιάζονται βλάβες στα νευρικά κύτταρα αλλά και στείρωση» υπογραμμίζει ο καθηγητής Λ. Μαργαρίτης.

Ασφαλώς, πολλαπλοί είναι οι κίνδυνοι για τα παιδιά. Οπως εξηγεί, «επειδή οι διαστάσεις του κρανίου τους είναι μικρότερες και τα οστά πιο μαλακά, ευνοείται η απορρόφηση ακτινοβολίας. Θεωρούνται πιο ευάλωτα γιατί είναι υπό συνεχή ανάπτυξη, παράγουν δηλαδή νέα κύτταρα».

Σε αυτό το πλαίσιο η υπουργός Υγείας της Γαλλίας, Ροσελίν Μπασελό, στις 3 Ιανουαρίου 2008, έκανε έκκληση προς τους γονείς να είναι πολύ προσεκτικοί στη χρήση κινητού από τα παιδιά τους.

Οι επιστήμονες τονίζουν ότι οι επιπτώσεις θα ήταν ίσως λιγότερο σοβαρές για τον άνθρωπο αν τα όρια έκθεσης ήταν πιο αυστηρά.

Τα όρια ασφαλείας

«Τα σημερινά όρια δυστυχώς δεν καλύπτουν τη δημόσια υγεία από αυτές τις βλάβες. Διαμορφώθηκαν το 1997 από τη Διεθνή Επιτροπή Μη Ιονίζουσας Ακτινοβολίας για να προστατεύουν από αύξηση θερμοκρασίας που μπορεί να προκαλέσει η ακτινοβολία. Βασίζονται μόνο σε βραχυπρόθεσμη έκθεση και στην ένταση της ακτινοβολίας και δεν λαμβάνουν υπόψη άλλους παράγοντες, όπως τη διάρκεια έκθεσης, τη συχνότητα κ.ά. Γι' αυτό τον λόγο οι συνεχείς μετρήσεις που αναφέρουν ότι οι κεραίες εκπέμπουν εντός των ορίων ασφαλείας δεν προστατεύουν το κοινό από τη χρόνια έκθεση στην ακτινοβολία, με αποτέλεσμα να εκτίθεται σε κινδύνους χωρίς να το γνωρίζει», τονίζει ο Λ. Μαργαρίτης.

Αν και τα όρια έκθεσης υιοθετήθηκαν από την Ε.Ε. και την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας (ΠΟΥ), η επιστημονική κοινότητα εμφανίζεται ιδιαίτερα προβληματισμένη.

Ενδεικτικό είναι ότι προσφάτως ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος (συμβουλευτικό όργανο της Ε.Ε.) προειδοποίησε για πιθανούς κινδύνους στην υγεία προερχόμενους από τα κινητά και τον περασμένο Αύγουστο η Bioinitiative Report, μια εξειδικευμένη έκθεση που συντάσσεται από επιστήμονες της Σουηδίας, της Αυστρίας, των ΗΠΑ, της Αγγλίας κ.λπ. πρότεινε τη μείωση των ορίων έκθεσης στην τιμή 0,1 μικροβάτ ανά τετραγωνικό εκατοστόμετρο (τ.ε.), δηλαδή για την Ελλάδα 7.200 φορές κάτω από τα σημερινά «όρια ασφαλείας»! Στη χώρα μας οι τιμές κυμαίνονται μεταξύ 360 και 720 μικροβάτ ανά τ.ε.

Εν τω μεταξύ δεν είναι λίγα τα κράτη και οι περιοχές που ήδη μείωσαν τα όρια κάτω από τα προβλεπόμενα:

Στην Ιταλία, τη Ρωσία, την Πολωνία και το Παρίσι το όριο είναι πλέον 10 μικροβάτ ανά τ.ε., στο Σάλζμπουργκ της Αυστρίας 0,1 μικροβάτ ανά τ.ε., και στο Βέλγιο 1-2 μικροβάτ, ενώ υπάρχουν προτάσεις για περαιτέρω μείωση.

«Κάνουμε έκκληση στην πολιτεία», καταλήγουν οι επιστήμονες, «να μειώσει τα όρια που έχει θεσπίσει με τον νόμο περί τηλεπικοινωνιών του 2006, ακολουθώντας το παράδειγμα των χωρών αυτών. Το μήνυμα έχουν υιοθετήσει και μεγάλοι δήμοι της χώρας, όπως της Αθήνας και του Πειραιά, που με ψήφισμά τους καλούν το κράτος να προβεί άμεσα σε μείωση των ορίων».


ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗ - 20/01/2008

[Στυλιανός Μυστακίδης]

SOS για τις ακτινοβολίες από κινητά και συσκευές!
(Χρήστος Γεωργίου, Αναπλ. Καθηγητής Βιοχημείας Παν/μίου Πατρών)

Ζούμε περικυκλωμένοι από συσκευές που εκπέμπουν μη ιονίζουσες ηλεκτρομαγνητικές ακτινοβολίες. Κινητά, ασύρματα τηλέφωνα, οικιακές συσκευές, πολλές από τις οποίες τις θεωρούμε αθώες (φούρνοι μικροκυμάτων, σεσουάρ). Πρόκειται για το μεγαλύτερο πείραμα που έγινε ποτέ με πειραματόζωο τον άνθρωπο. Το δραματικό σήμα κινδύνου εξέπεμψε ένα διεθνές συνέδριο που έγινε στις 17 Δεκεμβρίου στην Ιταλία. Ερευνητές από πολλές χώρες εκτίμησαν τους κινδύνους απ' αυτές τις ακτινοβολίες και παρουσίασαν εργασίες των οποίων τα ευρήματα σοκάρουν. Ακτινοβολίες που ευθύνονται για καρκινογενέσεις, τη νόσο Αλτσχάιμερ, την καταστροφή του DNA, την παιδική λευχαιμία. Βιολογικές βλάβες για τις οποίες παρουσιάστηκαν έρευνες που εξηγούν το βιοχημικό μηχανισμό που τις προκαλεί. Στο συνέδριο παρενέβησαν 15 προσκεκλημένοι ομιλητές (μεταξύ των οποίων και ο καθηγητής Βιοχημείας Χρ. Γεωργίου, που μας παρουσιάζει τις εργασίες του συνεδρίου) και μετείχαν 100 επιστήμονες. Θεωρείται από τα πιο υψηλού επιπέδου συνέδρια ανεξάρτητων ερευνητών αυτού του τομέα.


Στις 17-12-2007, το Ιταλικό Ανώτατο Ινστιτούτο για την Πρόληψη και Ασφάλεια στο χώρο Εργασίας (ISPESL) διοργάνωσε στη Βενετία το συνέδριο της Διεθνούς Επιτροπής για την Ηλεκτρομαγνητική Ασφάλεια (ΔΕΗΑ: www.icems.eu), με θέμα «Βάσεις της βιοηλεκτρομαγνητικής: Προς μια νέα λογική στην εκτίμηση του κινδύνου» έκθεσης των πολιτών στις μη ιονίζουσες ηλεκτρομαγνητικές ακτινοβολίες.

Σ' αυτές περιλαμβάνονται οι ακτινοβολίες πολύ χαμηλής συχνότητας (π.χ. από πυλώνες υψηλής τάσης, ηλεκτρικές συσκευές) και οι ακτινοβολίες ραδιοσυχνοτήτων (π.χ. από κινητά και ασύρματα τηλέφωνα, κεραίες τηλεφωνίας και ραδιοτηλεοπτικών σταθμών, φούρνους μικροκυμάτων).

Οι σύνεδροι (από ΗΠΑ, Κίνα, Ιταλία, Σουηδία και Ελλάδα) ανέπτυξαν τα επιστημονικά τους ευρήματα για τις επιπτώσεις των ακτινοβολιών στη δημόσια υγεία και έκαναν τις ακόλουθες διαπιστώσεις:

1) Οι ακτινοβολίες πολύ χαμηλής συχνότητας συνεισφέρουν στην ανάπτυξη της νόσου του Αλτσχάιμερ διότι αυξάνουν τα επίπεδα της νοσογόνου πρωτεΐνης αμυλοϊδές βήτα, και μειώνουν τη μελατονίνη που προστατεύει τον εγκέφαλο από νευροεκφυλιστικές ασθένειες.

Βλάβες στον εγκέφαλο

Επιπλέον, αλλάζουν τα επίπεδα του ασβεστίου των εγκεφαλικών κυττάρων και προκαλούν συσσώρευση τοξικών μορίων οξυγόνου, που εκτός από τη νόσο Αλτσχάιμερ ενέχονται και στην πλάγια μυοατροφική σκλήρυνση (νόσος Λου Γκέριγκ). Επίσης, τα άτομα που εκτίθενται σε μη ιονίζουσες ακτινοβολίες είναι πιο ευαίσθητα και στην εμφάνιση επιληψίας.

2) Ο δρ Leif Salford (Τμήμα Νευροχειρουργικής, Πανεπιστήμιο Lund, Σουηδία) επισήμανε ότι το νευρικό σύστημα είναι ευάλωτο σε μη ιονίζουσες ακτινοβολίες διότι το ανθρώπινο είδος εξελίχθηκε απουσία τους.

Οι ραδιοσυχνότητες των κινητών τηλεφώνων αλλάζουν τη φυσιολογική δραστηριότητα των εγκεφαλικών κυττάρων σε επίπεδα τουλάχιστον 20 φορές χαμηλότερα απ' αυτά που ισχύουν σε ΗΠΑ και Ε.Ε. Επηρεάζουν τη μνήμη και τη μαθησιακή ικανότητα του ανθρώπου, ενώ αλλάζουν τη συμπεριφορά των ποντικών σύμφωνα με μελέτη του δρος Zhaojin Cao (Ινστιτούτο Περιβαλλοντικής Υγείας, Κίνα).

*Η παρατεταμένη έκθεση των μικρών παιδιών σε μη ιονίζουσες ακτινοβολίες, με δεδομένο ότι το νευρικό τους σύστημα αναπτύσσεται μέχρι την ενηλικίωση, μπορεί να έχει σοβαρές επιπτώσεις στη δημόσια υγεία και στην κοινωνία γενικότερα, εφόσον η μακροχρόνια έκθεση των παιδιών μειώνει την ικανότητά τους να σκέπτονται, να κρίνουν, να απομνημονεύουν, να αποκτούν γνώσεις και να ελέγχουν τη συμπεριφορά τους.

3) Ο δρ Henry Lai (Πανεπιστήμιο της Ουάσιγκτον, ΗΠΑ) επισήμανε ότι μη ιονίζουσες ακτινοβολίες εντάσεως ακόμα και κάτω από τα ισχύοντα όρια προκαλούν καταστροφή του DNA (ποντικών), που ως γνωστόν ενέχεται στην καρκινογένεση, επιβεβαιώνοντας παρόμοια αποτελέσματα του ευρωπαϊκού ερευνητικού προγράμματος Reflex (2004) στο DNA ανθρώπινων κυττάρων.

4) Οι ακτινοβολίες πολύ χαμηλής συχνότητας έχουν ήδη χαρακτηριστεί πιθανοί καρκινογόνοι παράγοντες από τη Διεθνή Υπηρεσία Ερευνας στον Καρκίνο (της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας), και μελέτες τις έχουν συσχετίσει με τους ακόλουθους καρκίνους:

*Παιδική λευχαιμία: Εμφανίζεται ύστερα από έκθεση ακόμα και 1.000 φορές χαμηλότερη από τα ισχύοντα όρια της Διεθνούς Επιτροπής Προστασίας και της Αμερικανικής Ομοσπονδιακής Επιτροπής Τηλεπικοινωνιών.

*Καρκίνος εγκεφάλου και ακουστικό νεύρωμα: Οι χρήστες κινητού τηλεφώνου επί δέκα ή περισσότερα χρόνια παρουσιάζουν 20% μεγαλύτερη πιθανότητα ανάπτυξης καρκίνου εγκεφάλου αν χρησιμοποιούν αδιακρίτως και τα δύο αφτιά τους και 200% αν το τοποθετούν στην ίδια πλευρά της κεφαλής. Τα αντίστοιχα ποσοστά κινδύνου από τη χρήση ασύρματων τηλεφώνων είναι 220 και 470%.

Ακουστικό νεύρωμα

Η χρήση κινητού και στα δύο αφτιά επί δέκα ή περισσότερα χρόνια αυξάνει 30% τον κίνδυνο ανάπτυξης ακουστικού νευρώματος και 240% για όσους το τοποθετούν στο ίδιο αφτί. Για την τελευταία περίπτωση, ο κίνδυνος αυξάνει 310% από τη χρήση ασύρματου τηλεφώνου.

*Καρκίνος μαστού: Επιστημονικές έρευνες, ιδιαίτερα επιδημιολογικές, των δύο τελευταίων δεκαετιών στοιχειοθετούν τη συσχέτιση της έκθεσης σε ακτινοβολίες πολύ χαμηλής συχνότητας με αυτά τα νεοπλάσματα του μαστού σε γυναίκες και άνδρες.

*Αλλοι καρκίνοι: Διαπιστώθηκε συσχέτιση της λευχαιμίας ενηλίκων με αυτές τις ακτινοβολίες, με πιο αυξημένη πιθανότητα για όσους εκτέθηκαν από μικρή ηλικία.

5) Στο συνέδριο έγινε επανεκτίμηση των πιθανών βιοχημικών μηχανισμών μέσω των οποίων οι μη ιονίζουσες ακτινοβολίες προκαλούν βιολογικές βλάβες. Η επιβεβαίωση αυτών των μηχανισμών θα άρει τις αμφισβητήσεις ότι αυτές οι χαμηλής ενέργειας ακτινοβολίες προκαλούν βλάβες στον άνθρωπο. Παράλληλα, θα συμβάλει στη συνειδητοποίηση της ανάγκης για άμεση λήψη μέτρων προστασίας των πολιτών.

Οι σύνεδροι συμφώνησαν ότι η δημιουργία «οξειδωτικής πίεσης» (δηλαδή, εξαιρετικά δραστικών μορίων οξυγόνου) από τις μη ιονίζουσες ακτινοβολίες είναι ο πιο πιθανός βιοχημικός μηχανισμός πρόκλησης βιολογικών βλαβών και καταστροφής του DNA, και ότι αυτός ο μηχανισμός χρειάζεται επιβεβαίωση.

*Ο δρ Livio Giuliani (ISPESL, Ιταλία) εξήγησε πως οι ακτινοβολίες πολύ χαμηλής συχνότητας ενδέχεται να αλλάζουν τη λειτουργία των κρίσιμων για τον μεταβολισμό πρωτεϊνών, μετατρέποντας σε μαγνήτες τα αμινοξέα τους (π.χ. το γλουταμικό οξύ), με πιθανό αποτέλεσμα τη δημιουργία οξειδωτικής πίεσης.

*Ο δρ Χρήστος Γεωργίου (Τμήμα Βιολογίας, Πανεπιστήμιο Πατρών) παρουσίασε νέες μεθόδους βιοχημικής ανάλυσης, που ανέπτυξε το εργαστήριό του, με τις οποίες θα καταστεί δυνατή η επιβεβαίωση του μηχανισμού της οξειδωτικής πίεσης με τον οποίο οι μη ιονίζουσες ακτινοβολίες προκαλούν βλάβες στην υγεία των ανθρώπων.

Επιπλέον, αυτές οι μέθοδοι θα επιτρέψουν την ακριβή μέτρηση των βλαβών του DNA και της οξειδωτικής πίεσης, και θα συνεισφέρουν στον καθορισμό νέων αξιόπιστων ορίων ασφαλείας στην έκθεση του ανθρώπου σε αυτές τις ακτινοβολίες.

Τα όρια «ασφαλείας»

6) Το συνέδριο συμπέρανε ότι οι βλάβες στον άνθρωπο από την έκθεση στις μη ιονίζουσες ακτινοβολίες είναι γεγονός παρά τις όποιες αμφισβητήσεις. Ο δρ Lοuis Slesin (εκδότης του αμερικανικού περιοδικού «Microwave News») διαπίστωσε ότι οι έρευνες που χρηματοδοτούν οι εταιρείες κινητής τηλεφωνίας (π.χ. η «Perform Α»: www.mi-crowavenews.com) είναι αναξιόπιστες και επισήμανε την αναγκαιότητα της μελέτης των βιολογικών επιπτώσεων μόνο από ανεξάρτητους ερευνητές και φορείς.

7) Το συνέδριο συμπέρανε επίσης ότι οι βιολογικές βλάβες εμφανίζονται ακόμα και σε επίπεδα έκθεσης έως και 1.000 φορές χαμηλότερα από τα ισχύοντα όρια ασφαλείας. Επισήμανε ότι αυτά τα όρια βασίζονται μόνο στις θερμικές επιδράσεις των μη ιονιζουσών ακτινοβολιών και προστατεύουν τον εκτιθέμενο ιστό (π.χ. εγκέφαλο) μόνο από υπερθέρμανση.

Επίσης οι μη θερμικές επιδράσεις των μη ιονιζουσών ακτινοβολιών προκαλούν τις βιολογικές βλάβες, και επομένως τα ισχύοντα όρια είναι παραπλανητικά και πρέπει να επαναπροσδιοριστούν με βάση τις βιολογικές βλάβες που προκαλούν.

* Ο ΧΡΗΣΤΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ είναι αναπληρωτής καθηγητής της Βιοχημείας στο Πανεπιστήμιο Πατρών.


Ο ΙΛΙΓΓΟΣ ΤΩΝ ΚΙΝΗΤΩΝ

3.300.000.000 οι συνδρομητές

Οι παγκόσμιες «επιδόσεις» της αγοράς κινητής τηλεφωνίας προκαλούν ίλιγγο: ένας στους δύο κατοίκους του πλανήτη έχει ήδη κινητό, ενώ προβλέπεται ότι μέχρι το 2011 η αναλογία θα έχει αυξηθεί σε δύο στους τρεις. Ο ένας στους πέντε αγοράζει συσκευή τουλάχιστον μια φορά τον χρόνο με τις πωλήσεις κινητών τηλεφώνων να «φουσκώνουν» περίπου κατά 20% κάθε χρόνο.

*Η Ελλάδα όχι μόνο παρακολουθεί, αλλά και πρωταγωνιστεί στις διεθνείς εξελίξεις. Στα πελατολόγια των εταιρειών εμφανίζονται 15,7 εκατομμύρια ονόματα πελατών, πρόθυμων να ξοδέψουν πάνω από 20 ευρώ τον μήνα για να μιλήσουν επί τουλάχιστον δυόμισι ώρες τον μήνα στο κινητό τους.

*Οι συνδρομητές κινητής τηλεφωνίας παγκοσμίως ξεπέρασαν τα 3,3 δισ., σε έναν πλανήτη με περίπου 6,5 δισ. κατοίκους. Μέχρι το 2011 προβλέπεται ότι ο αριθμός των συνδρομητών θα έχει ξεπεράσει τα τέσσερα δισ., καθώς στην Κίνα και στην Ινδία η κινητή τηλεφωνία αναπτύσσεται με ταχύτατο ρυθμό.

*Το 2007, πουλήθηκαν περίπου 1,17 δισ. καινούρια κινητά. Κάθε ημέρα που περνάει πουλιούνται πάνω από 2,5 εκατ. συσκευές, είτε για να αντικαταστήσουν παλαιότερες είτε για να χρησιμοποιηθούν από νέους χρήστες.

*Τη χρονιά που φεύγει, εστάλησαν 1,9 τρισ. εκατομμύρια γραπτά μηνύματα, ενώ το 2008 προβλέπεται ότι θα σταλούν 2,3 τρισ. μηνύματα.

*Η Ελλάδα πρωταγωνιστεί στη χρήση του κινητού τηλεφώνου, κάτι που αποδεικνύεται και από τις στατιστικές που δημοσιεύουν οι εταιρείες κινητής τηλεφωνίας. Στο τέλος Σεπτεμβρίου, Cosmote, Vodafone και Wind «μοιράζονταν» 15,7 εκατ. πελάτες σε μια χώρα 11 εκατ. κατοίκων (το φαινόμενο οφείλεται σε διπλοεγγραφές, σε πελάτες που έχουν δύο κινητά, καθώς και σε συνδρομητές που φαίνονται στα χαρτιά, αλλά δεν χρησιμοποιούν το κινητό τους). Κάθε Ελληνας, μιλάει -κατά μέσον όρο- πάνω από δυόμισι ώρες τον μήνα στο κινητό του, ξοδεύοντας γύρω στα 20-30 ευρώ.


ΘΑΝΟΣ ΤΣΙΡΟΣ


(Πηγή: ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 30/12/2007)

[Στυλιανός Μυστακίδης]

Κινητά τηλέφωνα: Μια νέα μορφή εξάρτησης παιδιών και εφήβων (Έλενα Κιουρκτσή)


Κυκλοφορούν ελεύθερα, «ακούγονται» με κάθε δυνατό τρόπο, αποτελούν σημείο αναφοράς της καθημερινότητας κι όταν σιωπούν προκαλούν στέρηση! Τα κινητά τηλέφωνα σαφώς διευκολύνουν την εξ αποστάσεως επικοινωνία, όμως η κατάχρησή τους έχει ψυχολογικές επιπτώσεις, κυρίως στους ανήλικους χρήστες.

«Μέσα από την υπερβολική χρήση του κινητού, οι ανήλικοι εθίζονται σε μια «τεχνητή» επαφή με τους συνομηλίκους τους, που οδηγεί σε όλο και μεγαλύτερη αίσθηση μοναξιάς και ίσως τελικά να συμβάλει στα ολοένα αυξανόμενα κρούσματα παιδικής κατάθλιψης».

«Η εύκολη απόκτηση κινητού τηλεφώνου από τους ανήλικους οφείλεται, εκτός από την οικονομική δυνατότητα, και στην άγνοια ή στην απροθυμία των γονιών να υποστηρίξουν τις θέσεις τους, θέτοντας τα κατάλληλα όρια στη συμπεριφορά και στις απαιτήσεις του παιδιού».

Οπουδήποτε και αν βρι­σκόμαστε, στο αυτοκίνη­το, στο τρένο, στο σούπερ μάρκετ ή στο δρόμο - ακόμα και στο σχολείο - η κινητή τηλεφωνία μας φέρνει απί­στευτα «κοντά» όσο μακριά και αν είναι τα πρόσωπα που μας ενδιαφέ­ρουν. Ενδεικτικά, οι χρήστες κινη­τής τηλεφωνίας είναι περισσότεροι από ένα δισεκατομμύριο διεθνώς, με αυξητικές τάσεις. Όσον αφορά τη χώρα μας, κάθε μέρα δαπανώνται 1,25 εκατομμύρια ευρώ για την αγο­ρά καινούργιου κινητού, ενώ την περασμένη χρονιά πουλήθηκαν στην Ελλάδα 2,8 εκατομμύρια νέες συ­σκευές. Αξιοσημείωτο φυσικά είναι και το γεγονός ότι ένας στους τρεις χρήστες κινητού ανησυχεί ότι αν χάσει ή χαλάσει το κινητό του, θα «εγκλωβιστεί» μακριά από τους αν­θρώπους που τον ενδιαφέρουν.

«Η χρήση κινητών, ειδικά σε μεγα­λουπόλεις, υποκαθιστά τη δύσκολη πρόσβαση και διευκολύνει τόσο τους ενήλικους - κυρίως στις εργασιακές τους επαφές - όσο και την άμεση επι­κοινωνία μεταξύ γονέων και παιδι­ού ή παιδιού με άλλους συνομηλί­κους του», εξηγεί ο δόκτορ Γρηγόρης Βα­σιλειάδης, διδάκτωρ Ψυχολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης M.Sc. Ph.D.

Αλλά όπως επισημαίνει, στην πραγματικότητα υπάρχει ένα είδος κατάχρησης που - ειδικά στους ανήλικους - υποσκάπτει τη γνήσια επικοινωνία που έχουν ανάγκη και η οποία πραγματώνεται μόνο με τη φυσική παρουσία του συνομιλητή. Και αν οι ενήλικοι χρήστες μπορούν να προβάλλουν λόγους εργασίας, συνεχούς μετακίνησης και επιτακτικής ανάγκης προκειμένου να επικοινωνούν με τους «πάντες» και για τα «πάντα», σε ότι αφορά τους εφήβους και τα παιδιά οι δικαιολογίες δεν μοιάζουν επαρκείς.

Από τη χρήση στην κατάχρηση.

Κατά τον δρα Βασιλειάδη, η εύκο­λη απόκτηση κινητού τηλεφώνου από τους ανήλικους οφείλεται εκτός από την οικονομική δυνα­τότητα και στην άγνοια ή και στην απροθυμία των γονιών να υποστη­ρίξουν τις θέσεις τους, θέτοντας τα κατάλληλα όρια στη συμπεριφορά και τις απαιτήσεις του παιδιού. Ενδεχομένως παίζουν ρόλο και οι ενοχές που νιώθουν για διάφορους λόγους - π.χ. φορτωμένο ωράριο εργασίας - που δεν τους επιτρέ­πουν να βρίσκονται καθημερινά αρκετή ώρα με το παιδί τους.

«Συνήθως, η άνευ μέτρου χρήση των κινητών συμβάλλει σε μια απο­στασιοποιημένη, αποπροσωποποιημένη επικοινωνία, αποτέλεσμα της καταναλωτικής δομής της ζω­ής μας. Από την άλλη, αυτού του τύ­που η επικοινωνιακή μεταχείριση «διαβρώνει» τα πλαίσια της ασφα­λούς και υγιούς αλληλεπίδρασης και δημιουργεί τις προϋποθέσεις για την απουσία σωματικής και συναισθηματικής επαφής, που είναι αναγκαίες για την ολοκληρωμένη κοινωνικοποίηση και ψυχική ανά­πτυξη του παιδιού», τονίζει ο ειδικός. Έτσι, μέσα από την υπερβολι­κή χρήση, οι ανήλικοι εθίζονται σε μια «τεχνητή» επαφή με τους συ­νομηλίκους τους, που οδηγεί σε όλο και μεγαλύτερη αίσθηση μοναξιάς, και ίσως τελικά να συμβάλ­λει στα ολοένα αυξανόμενα κρού­σματα παιδικής κατάθλιψης.

«Υπό ποιες προϋποθέσεις ένας ανήλικος μπορεί να αποκτήσει κι­νητό τηλέφωνο, είναι ένα θέμα που θα πρέπει να διαπραγματευτούν οι γονείς μαζί του, μόνο εφόσον έχει μπει στην εφηβική ηλικία και όταν οι θέσεις τους είναι σαφείς και τα επιχειρήματα τους είναι ικανά να στηρίξουν τις θέσεις αυτές», καταλήγει ο δόκτορ Βασιλειάδης.

Περί εξάρτησης.

Είναι σχετικά πρόσφατη η αποκά­λυψη μιας δυσάρεστης πραγματικότητας, αυτή «της ανάγκης θερα­πευτικής προσέγγισης παιδιών και εφήβων με συμπτώματα εξάρτησης από νεοεμφανιζόμενες ψυχικές νό­σους, που συσχετίζονται με την τεχνολογία και το μοντέρνο τρόπο δια­χείρισης της καθημερινής ζωής», όπως αναφέρει ο κ. Νικόλαος Γ. Πόρτολας, ψυχολόγος Msc, Υπ. δόκτορ Κοινωνικής Ψυχολογίας.
Η «εξάρτηση από τα κινητά» ανή­κει στην κατηγορία των «εξαρτήσε­ων συμπεριφοράς», όπως γενικά αποκαλείται ο εθισμός σε συγκε­κριμένες δραστηριότητες - π.χ. φα­γητό, κ.λπ. - που ενεργοποιούν συναισθήματα όπως η χαρά ή η ευ­φορία. Έτσι, μια απλή δραστηριό­τητα - στην προκειμένη περίπτωση η χρήση κινητού - αποκτά ζωτική ση­μασία και η επανάληψή της αποτε­λεί επιδίωξη και εμμονή ως κάτι το αναγκαίο. Το πρόβλημα εντείνεται όταν το άτομο επικεντρώνει και κα­τευθύνει μεγάλο μέρος της συνολι­κής του ενέργειας, προσοχής και σκέψης στο κινητό.

Όταν, δηλαδή, μονίμως :

    *      Ελέγχει εάν έχει σήμα.
    *      Επιθυμεί να χρησιμοποιεί το κινη­τό του όλο και περισσότερο.
    *      Νευριάζει αν κάποιος διακόπτει μια συνομιλία του.
    *      Αντιδρά υπερβολικά όταν του επι­σημαίνεται ότι κάνει συνεχή χρή­ση του κινητού.
    *      Ελέγχει διαρκώς για αναπάντητες κλήσεις ή μηνύματα.

Κατά τον κ. Πόρτολα, φυσικά και δεν επέρχεται η ίδια καταστροφή που συναντάμε στην εξάρτηση από ουσίες. Όμως εμφανίζεται μια σοβαρή σε πολλές περιπτώσεις δυ­σλειτουργία του νευρικού συστήμα­τος, με τη μορφή ανησυχίας, νευρι­κότητας, έλλειψης αυτοπεποίθησης, διαταραχής του ύπνου κ.ά.

Η «μαγεία» του κινητού.

«Την εξάρτηση από τα κινητά θα τη μετονόμαζα σε "εξάρτηση από την τεχνολογία". Διότι η χρησιμότητα του κινητού δεν είναι πλέον αυτή του απλού τηλεφώνου, αφού προσφέ­ρει και άλλες δυνατότητες, όπως πρόσβαση στο Διαδίκτυο, λήψη και αναπαραγωγή βίντεο, φωτογρα­φιών, λειτουργία ως TV κ.λπ.», εξηγεί ο κ. Πόρτολας.

Πάντως, αν επικεντρωθούμε μόνο στην υπηρεσία τηλεφωνικής σύνδε­σης, φαίνεται πως αυτό που παρέχει η κινητή τηλεφωνία δρα σε κάποιους ως «καταλύτης» απελευθέρωσης, δη­μιουργώντας μια ψευδαίσθηση απο­δέσμευσης από το χώρο και μειώνοντας την ανάγκη φυσικής παρουσίας. Σε άλλους προσδίδει ένα αίσθημα ασφάλειας, ότι μπορούν να επικοι­νωνήσουν αν κάτι τους συμβεί.

Γίνεται λοιπόν ένας αόρατος ομφά­λιος λώρος που μας συνδέει με το σπίτι, τη δουλειά, τους φίλους, το μι­κρόκοσμό μας. Επίσης, λειτουργεί και ως ένα μέσο ανακούφισης και επιβεβαίωσης κάθε φορά που κά­ποιος μας καλεί ή στέλνει ένα sms (μήνυμα), αφού δεχόμαστε «σήμα» της έγνοιας και της εκτίμησής του. Τέλος, στην εφηβική κυρίως ηλικία, τα μηνύματα μέσω κινητών αποτελούν τον μοντέρνο τρόπο έκφρασης και η συσκευή του κινητού - σύμφω­να με τα λεγόμενα των εφήβων - κα­θορίζει και το κοινωνικό τους status. Πάντως, τα αγόρια φαίνονται πιο επιρρεπή σε σχέση με τα κορίτσια στην «κινητή» εξάρτηση. Ίσως για­τί έχουν μεγαλύτερη τάση στις μηχανικές συσκευές, το Διαδίκτυο, αλ­λά και την ανάγκη να επιδεικνύουν την τελευταία λέξη της τεχνολογίας στην ομήγυρη. «Ηλικιακά, τόσο τα αγόρια όσο και τα κορίτσια νιώθουν να μην μπορούν να αποχωριστούν το κινητό τους μετά τα δεκατέσσε­ρα, εφόσον το χρησιμοποιούν για τουλάχιστον ένα έτος. Οι σχολικές επιδόσεις δεν φαίνεται να επηρεά­ζουν την τάση των ανηλίκων για εξάρτηση από το κινητό τους, αλλά να επηρεάζονται από αυτήν, χωρίς και αυτό να είναι απόλυτο», διευ­κρινίζει ο κ. Πόρτολας.

Το φαινόμενο «Πινόκιο»!

Είναι ένα γεγονός που λίγο ή πολύ το έχουμε αντιληφθεί όλοι μας. Άτομα που παριστάνουν ότι μιλούν στο... κινητό, ενώ στην πραγματικότητα δεν υπάρχει κανένας από την άλλη μεριά της γραμμής! Είναι χαρακτηριστικό ότι η συνομιλία-φάντασμα διεξάγε­ται μεγαλόφωνα - ώστε να μπορούν να ακουστούν από τους πάντες - αφού υποτίθεται ότι μιλούν με κά­ποιον σπουδαίο ή «υποτακτικό» τους και αντίστοιχα συζητούν για σο­βαρά θέματα ή δίνουν εντολές.

«Αυτή η συμπεριφορά αναδεικνύ­ει το άγχος ότι όλοι μας ξέχασαν, αλλά και την ανάγκη να είμαστε το επίκεντρο της προσοχής. Εν ολίγοις, τον έντονο φόβο της μοναξιάς και την αγωνία της απόρριψης, αφού κανείς δεν μας τηλεφωνεί», εξηγεί ο κ. Πόρτολας. Αυτό ίσως έχει να κάνει με μια μανιοκαταθλι­πτική προσωπικότητα ή με μια δια­ταραχή κοινωνικού άγχους ανάλο­γα με την περίπτωση και την υπό­λοιπη συμπτωματολογία. Οι συνέπειες είναι αυτές που συναντάμε σε όλα τα ψυχολογικά προ­βλήματα που μένουν ανεπίλυτα : αρ­χικά ανεκτές ή καλά καμουφλαρισμένες, έπειτα τροχοπέδη στην κα­θημερινότητα και τέλος, μακρο­πρόθεσμα, καταστρεπτικές.

Μια... αναπάντητη.

Η χρήση του κινητού αποτελεί το κυ­ριότερο συστατικό της νεανικής κουλτούρας σε Ευρώπη και Αμερι­κή, παρουσιάζει όμως μιαν αντίφαση. Ενώ αυξάνει τη δυνατότητα επα­φής, την ίδια στιγμή δρα ως μέσο αποθάρρυνσης της.

Σύμφωνα με τον κ. Πόρτολα, αρκεί η αποστολή ενός sms ή μια αναπά­ντητη κλήση για να εκφράσει ένας νέ­ος σε έναν άλλο ότι τον σκέφτεται και νοερά είναι μαζί του. Δεν νιώθει άσχημα αν περνάει καιρός χωρίς να βρεθούν, αν δεν ανταλλάσσουν «διά ζώσης» λίγα λόγια, αν αμυδρά θυ­μάται ή ποτέ δεν είδε την όψη του συ­νομιλητή που αποκαλεί «φίλο». Με λίγα λόγια, μειώνεται η θετική επί­δραση της κοινωνικής προσέγγισης που είχε ο νέος μέσω της συνεύρεσης και ενσωμάτωσης σε παρέες. Από την άλλη, η κατάχρηση του κινητού τηλεφώνου βοηθάει στο να μαθαί­νουμε να ζούμε στην «προγραμμα­τική ευτέλεια». Δηλαδή, χωρίς σαφή χρονοδιαγράμματα υποχρεώσεων και συναντήσεων, αφού ρευστοποιώντας το χρόνο, το κινητό επιτρέπει την αέναη αναπροσαρμογή ενός ρα­ντεβού και απενοχοποιεί για τυχόν καθυστερήσεις, μιας και η έγκαιρη ενημέρωση - για το που είμαστε και τι μας συμβαίνει - δρα αναλγητικά.

Τελικά επικοινωνούμε;

Δεν είναι λίγοι εκείνοι που πιστεύ­ουν πως αν αφαιρέσουν την ύπαρξη του κινητού από τη ζωή τους, ο τρό­πος που διαχειρίζονται τις σχέσεις τους με τους άλλους θα καταρρεύ­σει. Επομένως, το ρητορικό ερώτη­μα είναι : «Ωραία, αλλά πριν κυκλοφορήσουν τα κινητά πώς επικοινω­νούσαν;» Και ενώ αρχικά η χρήση του κινητού φαντάζει ως κάτι αποδεσμευτικό, πολύ σύντομα - και ενό­σω ο αριθμός όσων έχουν το νούμε­ρο του κινητού μας διευρύνεται - κά­τι αρχίζει να ενοχλεί...

Μας βρίσκουν και όταν δεν θέλουμε, απαιτούν την προσοχή μας όταν αυ­τό είναι αδύνατο - οδήγηση, παρα­κολούθηση μαθήματος κ.λπ. - και εί­μαστε «υποχρεωμένοι» να απαντή­σουμε σ' ένα μήνυμα τη στιγμή που δεν έχουμε καμία απολύτως διάθεση. Με λίγα λόγια, παύουν να υπάρχουν προσωπικές στιγμές, διαλείμματα χαλάρωσης και ηρεμίας. Έτσι, κα­ταλήγουμε να αισθανόμαστε μονί­μως «εύκαιροι» για τον οποιοδή­ποτε και το οτιδήποτε και να δυσανασχετούμε κυρίως για την αδυνα­μία μας να αλλάξουμε στάση και να θέσουμε τα όριά μας.

«Μπορούμε να πούμε ότι ο χρήστης εισέρχεται σε μία ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή και συγκεκριμένα σε αυτήν της καταναγκαστικής νεύ­ρωσης, με σκέψεις και πράξεις - όπως το να ελέγχει συνεχώς αν έχει κλήσεις ή μηνύματα, αν η μπαταρία είναι ικανοποιητικά φορτισμένη - οι οποίες είναι δυσάρεστα επαναληπτικές», αναφέρει ο κ. Πόρτολας. Επιπλέον, στα sms αλλά και στα τη­λεφωνήματα, δεν υπάρχει η εξ επα­φής διαδραστικότητα και συνεπώς δεν είναι δυνατή η ανίχνευση του τρόπου με τον οποίο δέχεται ο συ­νομιλητής αυτό που λέμε.

«Νιώθουμε ότι είμαστε δίπλα στον άλλο χωρίς καν να είμαστε κοντά του. Χάνουμε ότι προσφέρει το βλέμμα, το άγγιγμα, το χαμόγελο», τονίζει ο ειδικός. Έχει παρατηρηθεί ότι όταν κάποιος «εξαρτημένος» ξεχάσει το κινητό του ή αν αυτό υποστεί μια βλά­βη ή όταν για ώρες αυτό δεν χτυπά, εισέρχεται σε κατάσταση πανικού, παρουσιάζει δηλαδή τα συμπτώμα­τα μιας κρίσης πανικού. Επομένως, «όπως και για κάθε άλλο μέσο διευ­κόλυνσης, έτσι και για το κινητό, πρέπει να βάζει ο καθένας το προ­σωπικό του μέτρο ώστε να παραμένει χρήστης και να μην καταλήγει αυ­τός η... συσκευή στα χέρια της τεχνολογίας», καταλήγει ο ειδικός.

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΓΟΝΕΙΣ ΚΑΙ ΑΝΗΛΙΚΟΥΣ.

   1.      Όχι «ανοιχτό» κινητό στο σχολείο. Η χρήση του μέσα στην τάξη είναι από τους πλέον διασπαστικούς παράγοντες, που μεταφέρουν τον χρήστη σε... παράλληλο σύμπαν.
   2.      Έλεγχος - χωρίς τάση επιβολής και χωρίς να γινόμαστε αδιάκριτοι - στο κι­νητό του παιδιού ή εφήβου.
   3.      Καλό είναι ο γονέας να γνωρίζει με ποιους συνομιλεί ή ανταλλάσσει sms το παιδί.
   4.      Καλύτερα παρωχημένης τεχνολογίας κινητό στο παιδί. Οι δυνατότητες των τε­λευταίων μοντέλων δεν είναι «αθώες» ώστε να κάνουν χρήση τους οι ανήλικοι.
   5.      Πάντα καρτοκινητό για τον ανήλικο και με διακανονισμό μονάδων χρήσης.
   6.      Οι ίδιοι οι γονείς πρέπει να κάνουν ορθολογική χρήση του κινητού προκειμένου να αποτελέσουν για τα παιδιά τους υγιή και ασφαλή πρότυπα επικοινωνίας.

ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΝΗΛΙΚΟΥΣ.

    *      Μείωση στο ελάχιστο των διαπροσωπικών σχέσεων.
    *      Εγκλωβισμός και αναγωγή μιας συσκευής σε μέσο επικοινωνίας και διασκέδασης, με αποτέλε­σμα την κατανάλωση ενέργειας που θα έπρεπε να διατίθεται για δραστηριότητες πιο ωφέλιμες και εποικοδομητικές (διάβασμα, παιχνίδι, διαπρο­σωπικές επαφές).
    *      Αλλοίωση της αντίληψης του νοήματος και της χρήσης του χρόνου στην προσωπική και κοινωνι­κή ζωή.
    *      Υποταγή στην τεράστια δύναμη των διαφημίσεων και κατ' επέκταση στον κακώς εννοούμενο καταναλωτισμό.
    *      Οικονομικές επιπτώσεις και διαταραχή της φυσιο­λογικής παιδαγωγικής χρήσης του χαρτζιλικιού.

Πηγή : “Popular Medicine” Σεπτέμβριος 2007.

[Στυλιανός Μυστακίδης]

ΗΠΑ: ανησυχητικά αποτελέσματα νέας έρευνας, ειδικά για παιδιά και εφήβους.

Η χρήση των κινητών αυξάνει τον χρόνο που απαιτείται για να φτάσουν οι χρήστες στα βαθιά στάδια του ύπνου και προκαλεί μείωση του χρόνου παραμονής σε αυτά.

Ακόμη και οι επιστήμονες που συνεργάζονται με τις εταιρείες κινητών τηλεφώνων συμφωνούν πως η ακτινοβολία που προέρχεται από τα κινητά οδηγεί σε διαταραχές του ύπνου, πονοκεφάλους, ακόμη και σε κατάθλιψη. Τα αποτελέσματα της τελευταίας έρευνας είναι ιδιαίτερα ανησυχητικά για τα παιδιά και τους εφήβους που χρησιμοποιούν τα κινητά αργά τη νύχτα, προτού κοιμηθούν.

Η ακτινοβολία από τα κινητά τηλέφωνα καθυστερεί τον ύπνο και περιορίζει τη διάρκειά του προκαλώντας πονοκεφάλους και άλλες διαταραχές, κατέληξαν επιστήμονες από τη Σουηδία- από το Ινστιτούτο Καρολίνσκα και από το Πανεπιστήμιο της Ουψάλα- και από τις ΗΠΑ, από το Πολιτειακό Πανεπιστήμιο Wayne του Μίσιγκαν.

Η έρευνα χρηματοδοτήθηκε από τη βιομηχανία κατασκευής κινητών τηλεφώνων και συγκεκριμένα από το Φόρουμ Κατασκευαστών Κινητών Τηλεφώνων (ΜΜF). Στα συμπεράσματά τους οι επιστήμονες καταλήγουν πως η χρήση των κινητών αυξάνει τον χρόνο που απαιτείται για να φτάσουν οι χρήστες στα βαθιά στάδια του ύπνου και προκαλεί μείωση του χρόνου παραμονής σε αυτά, παρεμβαίνοντας έτσι στην ικανότητα του σώματος να ανανεώνεται από την κούραση της ημέρας. «Η έρευνα δείχνει ότι στη διάρκεια της έκθεσης σε ακτινοβολία στο εργαστήριο επηρεάστηκε αρνητικά το στάδιο του ύπνου που είναι σημαντικό για την ανάκαμψη του οργανισμού από την καθημερινή κούραση».

Τα συμπεράσματα της έρευνας προκαλούν ανησυχία κυρίως για τα παιδιά και τους εφήβους, οι περισσότεροι από τους οποίους χρησιμοποιούν τα κινητά τους αργά τη νύχτα ενώ έχουν αυξημένες ανάγκες ύπνου. Η έλλειψή του μπορεί να οδηγήσει σε αλλαγές στη διάθεση, σε κατά θλιψη, αδυναμία συγκέντρωσης και κακές επιδόσεις στο σχολείο.

Στο πείραμα των επιστημόνων συμμετείχαν 35 άνδρες και 36 γυναίκες από 18 ώς 45 ετών. Ορισμένοι εκτέθηκαν σε ακτινοβολία ίδια με εκείνη στην οποία εκτίθενται οι άνθρωποι όταν χρησιμοποιούν τα κινητά τους τηλέφωνα ενώ οι υπόλοιποι όχι. Όσοι εκτέθηκαν σε ακτινοβολία χρειάστηκαν περισσότερο χρόνο για να φτάσουν στα πρώτα στάδια του βαθέος ύπνου και παρέμειναν λιγότερο στο πιο βαθύ από αυτά.

Προκαλεί στρες
Το ΜΜF υποβάθμισε τα αποτελέσματα της έρευνας. Από την πλευρά του ο καθηγητής Μπενγκτ Άρνετζ, ο οποίος ηγήθηκε της έρευνας, απαντά πως η ακτινοβολία μπορεί να προκαλέσει στρες «κάνοντας τους ανθρώπους περισσότερο ευερέθιστους».

Η τελευταία επιστημονική έρευνα επιβεβαιώνει τα συμπεράσματα προηγούμενων μελετών. Μία από αυτές, στην οποία συμμετείχαν 1.656 έφηβοι από το Βέλγιο, έδειξε πως οι περισσότεροι από αυτούς χρησιμοποιούσαν τα κινητά τηλέφωνα αφού έπεφταν για ύπνο. Όσοι το έκαναν μία φορά την εβδομάδα είχαν αυξημένες πιθανότητες- τρεις φορές περισσότερο απ΄ ό,τι οι έφηβοι που δεν χρησιμοποιούσαν το κινητό προτού κοιμηθούν- να νιώθουν «πολύ κουρασμένοι» την επομένη.
--------------------------------
Πηγή:ΤΗΕ ΙΝDΕΡΕΝDΕΝΤ

[Κώστας]

Τα κινητά σκοτώνουν περισσότερους από όσους το κάπνισμα, αποφαίνεται Βρετανός γιατρός

Τα κινητά τηλέφωνα μπορεί να σκοτώσουν πολύ περισσότερους ανθρώπους από όσους το κάπνισμα ή ο αμίαντος. Σε αυτό το συμπέρασμα καταλήγει ο πολυβραβευμένος Βρετανός γιατρός Βίνι Κουράνα, ενώ καλεί τις κυβερνήσεις και τις εταιρείες να λάβουν για τον περιορισμό της ακτινοβολίας.

Όπως αναφέρεται στον Τύπο της Δευτέρας, ο καθηγητής υποστηρίζει πως πρέπει να αποφεύγουμε όσο μπορούμε τη χρήση των κινητών, καθώς μια δεκαετής χρήση του μπορεί να διπλασιάσει τις πιθανότητες για καρκίνο του εγκεφάλου.

Οι καρκίνοι χρειάζονται τουλάχιστον μία δεκαετία για να αναπτυχθούν και το γεγονός αυτό ακυρώνει τις επίσημες διαβεβαιώσεις για την ασφάλεια των κινητών που βασίζονται σε προηγούμενες μελέτες, οι οποίες περιελάμβαναν λίγους αν όχι κανέναν- ανθρώπους που είχαν χρησιμοποιήσει τα τηλέφωνα για τόσο μεγάλο διάστημα.

Ήδη, αρκετές χώρες-μέλη της ΕΕ προειδοποιούν για τη χρήση των κινητών, ιδιαίτερα στην περίπτωση των παιδιών. Ακόμα και η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Περιβάλλοντος έχει ζητήσει την όσο το δυνατό μικρότερη έκθεση στην ακτινοβολία των κινητών.

Newsroom ΔΟΛ

[Στυλιανός Μυστακίδης]

Χρήση κινητού τηλεφώνου κατά την οδήγηση, με ή χωρίς τα χέρια: Γιατί προκαλεί οδικά δυστυχήματα;

Σχετική ιστοσελίδα: http://www.medlook.net/article.asp?item_id=2541

 
Το γνωρίζετε ότι οι οδηγοί που μιλούν σε κινητό τηλέφωνο, κρατώντας το στο χέρι ή με ελεύθερα τα χέρια (hands free), έχουν τετραπλάσιο κίνδυνο να εμπλακούν σε αυτοκινητιστικό δυστύχημα;

Η χρήση κινητού τηλεφώνου με οποιονδήποτε τρόπο κατά την οδήγηση, μειώνει το χρόνο αντίδρασης του οδηγού και την κατανόηση που έχει για τις καταστάσεις που εμφανίζονται συνεχώς μπροστά στα μάτια του. Οι ικανότητες οδήγησης μειώνονται και η απροσεξία που προκύπτει είναι σημαντική αιτία δυστυχημάτων.

Παρά το γεγονός ότι σε πολλές χώρες απαγορεύεται στους οδηγούς να μιλούν σε κινητό τηλέφωνο κρατώντας το στο χέρι, εντούτοις έρευνες δείχνουν ότι σημαντικό ποσοστό των οδηγών παρανομούν. Οι άνδρες, οι νεότεροι σε ηλικία οδηγοί και οι κάτοικοι των πόλεων φαίνεται να είναι αυτοί που παραβαίνουν με το χειρότερο τρόπο το νόμο. Οι πιθανότητες ένας νεαρός οδηγός να χρησιμοποιεί κινητό τηλέφωνο κατά την οδήγηση είναι 5 φορές περισσότερες από αυτές ενός πιο ηλικιωμένου οδηγού.

Οι οδηγοί γνωρίζουν ότι απαγορεύεται να κρατούν στο χέρι τηλέφωνο και να μιλούν κατά την οδήγηση. Ωστόσο έρευνες στην Αυστραλία έδειξαν ότι 70% των οδηγών που παρανομούν πιστεύουν ότι οι πιθανότητες να εντοπισθούν και να καταγγελθούν από την αστυνομία είναι πολύ λίγες.

Υπάρχουν οδηγοί οι οποίοι όχι μόνο κρατούν το τηλέφωνο και μιλούν αλλά επίσης στέλνουν μικρά μηνύματα (SMS) ενώ οδηγούν. Οι έρευνες στην Αυστραλία έδειξαν ότι 30% των νεαρών οδηγών γράφουν μικρά μηνύματα στο κινητό ενώ βρίσκονται στο δρόμο.

Το 2006 στη χώρα αυτή, καταγράφηκαν 45.000 οδικά δυστυχήματα που συνέβηκαν ενώ οι οδηγοί χρησιμοποιούσαν κινητό τηλέφωνο.

Οι συχνότερες αρνητικές επιπτώσεις της χρήσης κινητού τηλεφώνου κατά την οδήγηση είναι:

Η μη προσήλωση των ματιών στο δρόμο.
 
Η επιβράδυνση.
 
Η μείωση της συγκέντρωσης και του χρόνου αντίδρασης.
 
Η απροσεξία.
 
Η μη χρήση των δεικτών όταν επιβάλλεται.
 
Το ξαφνικό φρενάρισμα.
 
Παρέκκλιση από την κανονική πορεία με αντικανονική αλλαγή λωρίδας. 
Οι περισπασμοί στους οποίους υπόκεινται οι οδηγοί είναι κύρια αιτία τροχαίων δυστυχημάτων. Έρευνες έχουν δείξει ότι :

Κάθε 6 λεπτά, οι οδηγοί εμπλέκονται σε δραστηριότητα που αποσπά την προσοχή τους.
 
Κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού, 72% των οδηγών αναφέρουν επεισόδιο απώλειας της συγκέντρωσης τους (απροσεξία, αφηρημάδα).
 
69% χάνουν από την προσοχή τους όταν οδηγούν διότι ρυθμίζουν κάτι εντός του αυτοκίνητου.
 
Σε 58% των οδηγών η προσοχή αποσπάται από εκτός αυτοκινήτου συμβάντα, αντικείμενα ή ανθρώπους.
 
Το 40% των οδηγών μιλά στους συνεπιβάτες.
Όλοι αυτοί οι περισπασμοί όπως επίσης και οι αρνητικές συνέπειες της χρήσης κινητού τηλεφώνου με ή χωρίς τα χέρια, ευθύνονται για χιλιάδες λάθη των οδηγών και τροχαία δυστυχήματα κάθε χρόνο.
 

Οι Αυστραλιανές μελέτες έδειξαν ότι 20% των δυστυχημάτων προκαλούνται από περισπασμούς στον οδηγό που αποσπούν την προσοχή του με καταστροφικές συνέπειες.

Χρειάζεται επειγόντως να ληφθούν μέτρα για τη μείωση των οδικών δυστυχημάτων που προκαλούνται από τη χρήση κινητών τηλεφώνων κατά την οδήγηση και από τους περισπασμούς στους οδηγούς.

Οι στρατηγικές πρόληψης πρέπει να περιλαμβάνουν την αύξηση της ενημερότητας και της ευαισθητοποίησης των οδηγών όλων των ηλικιών και ιδιαίτερα των νέων για το πρόβλημα.

Ταυτόχρονα χρειάζονται καινοτόμες μέθοδοι επισήμανσης και ανίχνευσης των παρανομούντων για μείωση των επικίνδυνων συμπεριφορών και των αρνητικών ή τραγικών καταστάσεων που προκύπτουν.

Βιβλιογραφία:

Phone use and crashes while driving: a representative survey of drivers in two Australian states ,  Medical Journal of Australia 2006; 185 (11/12): 630-634, Δεκέμβριος 2006.

Preventing traffic accidents by mobile phone users,  Medical Journal of Australia 2006;185 (11/12): 628-629, Δεκέμβριος 2006.

   
...ΚΑΙ ΜΕΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΤΟ ΠΑΣΧΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: http://www.alopsis.gr/modules.php?name=News&file=article&sid=889

[Στυλιανός Μυστακίδης]

Επίδραση  ακτινοβολίας κινητής τηλεφωνίας:

ΜΕΤΡΗΣΕΙΣ – ΕΡΕΥΝΑ

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΜΕΙΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΟΤΗΤΑΣ

 

Ερευνητικό Πρόγραμμα Λουκά Χ. Μαργαρίτη, Καθηγητή Κυτταρικής Βιολογίας και Ραδιοβιολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών

 

Συνεργάτες: Δρ. Δ. Παναγόπουλος, Δρ. Ι. Π. Τρουγκάκος, Ε. Χαβδούλα, Ε. Πάσιου,

Α. Βελέντζας, Β. Μπάκου, Α. Σουλάνδρου, Μ. Τριμανδήλη, Γ. Παπαδήμας

 

«Εργαστήριο Βιοφυσικής Ακτινοβολιών»

Τμήμα Βιολογίας, Τομέας Βιολογίας Κυττάρου & Βιοφυσικής ,

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ

 

http://multimedia.biol.uoa.gr , http://kyttariki.biol.uoa.gr

 

 

Εισαγωγή.

 

Οι βιολογικές επιδράσεις των τεχνητών ηλεκτρομαγνητικών πεδίων, (μη ιονίζουσα ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία), είναι ένα θέμα που απασχολεί έντονα την επιστημονική κοινότητα αλλά και το ευρύ κοινό τις τελευταίες δεκαετίες, καθώς συσσωρεύονται ολοένα και περισσότερες ενδείξεις και αποδείξεις για βλαβερές συνέπειες από τη λεγόμενη «ηλεκτρομαγνητική ρύπανση». Αρχικά πιστευόταν ότι υπάρχουν μόνον θερμικές επιδράσεις, δηλαδή αύξηση της θερμοκρασίας των ιστών του σώματος, αλλά πρόσφατα έχει αποδειχθεί ότι οι μη θερμικές επιδράσεις είναι πιο σημαντικές και επάγουν αλλαγές στη λειτουργία των κυττάρων. Στο εγχειρίδιο αυτό, παρουσιάζονται πληροφορίες για τις ιδιότητες των ακτινοβολιών με ιδιαίτερη έμφαση στην κινητή τηλεφωνία. Παρουσιάζονται με μετρήσεις η ένταση της ακτινοβολίας από τις κεραίες βάσης και από τα κινητά τηλέφωνα και δίνονται οδηγίες για ασφαλή χρήση των κινητών τηλεφώνων, εισάγοντας για πρώτη φορά διεθνώς ειδική «θήκη προστασίας» καθώς και προτάσεις για την τοποθέτηση των κεραιών βάσης για ελαχιστοποίηση των επιπτώσεων στους κατοίκους. Οι πληροφορίες που παρουσιάζονται έχουν προκύψει από τις δραστηριότητες της ερευνητικής μας ομάδας.

 Τι είναι και από πού προέρχονται οι ακτινοβολίες; Η ανάπτυξη της τεχνολογίας των τηλεπικοινωνιών οδήγησε από τα μέσα του προηγούμενου αιώνα στη δημιουργία των τεχνητών ακτινοβολιών, που περιλαμβάνουν κυρίως ραδιοκύματα με στόχο την ασύρματη επικοινωνία μέχρι την πιο πρόσφατη εξέλιξη της κινητής τηλεφωνίας.
 

[]
 

Β) Χρήση κινητών τηλεφώνων.

 

Πολλοί υποστηρίζουν ότι οι χρήστες κινητών τηλεφώνων κινδυνεύουν περισσότερο από τους κατοίκους που ζουν κοντά σε κεραίες βάσης. Θα συμφωνούσαμε εάν δεν υπήρχαν οι εξής δύο σημαντικές διαφορές. Πρώτον, ο κάτοικος που είναι σε απόσταση αναπνοής από κεραία βάσης δέχεται την ακτινοβολία μέχρι και είκοσι τέσσερις ώρες το 24ωρο χωρίς δική του επιλογή. Δεύτερον, ο χρήστης κινητού τηλεφώνου επιλέγει πόσο χρόνο θα το χρησιμοποιήσει και επιπλέον υπάρχει τρόπος ελαχιστοποίησης, μέχρι και εκμηδενισμού της επικινδυνότητας όπως περιγράφεται πιο κάτω.

 

Η τιμή SAR (specific absorption rate – ειδικός ρυθμός απορρόφησης) δείχνει πόση μέγιστη ένταση ακτινοβολίας εκπέμπει κάθε κινητό και διαφέρει από μοντέλο σε μοντέλο. Άρα μπορεί κανείς να επιλέξει αγοράζοντας ένα κινητό, αυτό να έχει χαμηλή τιμή SAR, όμως το κινητό αφού εκπέμπει μικτή ακτινοβολία είναι μεν πιο ασφαλές από εκείνο που εκπέμπει μεγαλύτερη, αλλά θα επικοινωνεί με δυσκολία σε απομακρυσμένα σημεία.


Από πού απορροφάται η ακτινοβολία που εκπέμπει ένα κινητό;

 

Εάν το κινητό τοποθετηθεί στο αυτί κατά τη διάρκεια της συνομιλίας τότε μέρος της ακτινοβολίας εισέρχεται στον εγκέφαλο μέχρι να απορροφηθεί τελείως από τα κύτταρα του εγκεφάλου, όπως φαίνεται στην παρακάτω εικόνα. Αν το κινητό το έχομε σε κάποιο σημείο του σώματος, π.χ. τσέπη ή το κρατάμε στα χέρια, τότε επίσης η ακτινοβολία θα απορροφηθεί από τα κύτταρα αρχίζοντας απο την επιδερμίδα και προχωρώντας προς τα μέσα. Οι επιπτώσεις και στις δύο περιπτώσεις εξαρτώνται ανάλογα με το ποιους ιστούς θα προσβάλει η ακτινοβολία, , π.χ. καρδιά, γεννητικά όργανα κ.λ.π. Οι μελέτες που έχουν γίνει σε κύτταρα και σε πειραματόζωα έχουν δείξει ότι οι επιπτώσεις μπορεί να είναι σοβαρές. Στον άνθρωπο δεν μπορούν να γίνουν πειραματικές μελέτες παρά μόνο σε εγκεφαλογραφήματα και στη ροή του αίματος, που ΄χουν δείξει αλλοιώσεις. Έχουν επίσης αναφερθεί πονοκέφαλοι, κόπωση, έλλειψη συγκέντρωσης, αϋπνίες ως άμεσες επιπτώσεις, ενώ μακροπρόθεσμα έχουν αναφερθεί περιπτώσεις καλοήθους όγκου του ακουστικού νεύρου και πολλές άλλες παθήσεις. Αυτό φυσικά δεν σημαίνει πως όλοι όσοι χρησιμοποιούν κινητό θα εμφανίσουν κάποιο από τα συμπτώματα αυτά. Το φαινόμενο των επιπτώσεων είναι καθαρά στατιστικό, όπως άλλωστε συμβαίνει με όλες σχεδόν τις επιπτώσεις από εξωτερικούς-περιβαλλοντικούς παράγοντες στην υγεία του ανθρώπου. Το ζητούμενο είναι να ελαχιστοποιήσουμε τις επιπτώσεις αυτές, όχι καταργώντας τη χρήση του κινητού αλλά χρησιμοποιώντας το όπως περιγράφεται παρακάτω. Με τους τρόπους αυτούς που περιγράφονται θα έχουμε σχεδόν απόλυτη ασφάλεια.


 

Τρόποι προστασίας από την ακτινοβολία των κινητών τηλεφώνων.

 

 Με βάση την έρευνα που έχει πραγματοποιηθεί από τη δική μας ερευνητική ομάδα αλλά και πολλές άλλες διεθνώς, προτείνουμε τα παρακάτω για την ελαχιστοποίηση των όποιων επιπτώσεων στην υγεία από τη χρήση των κινητών τηλεφώνων.

Α) χρησιμοποιούμε το κινητό τηλέφωνο με τον «κλασικό τρόπο» δηλαδή το κινητό στο αυτί μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις και για λίγα δευτερόλεπτα. Η διάρκεια σχετίζεται με την ένταση που εκπέμπει το κινητό. Άλλωστε υπάρχει πολύ μεγάλη ετερογένεια μεταξύ διαφορετικών κινητών τηλεφώνων ακόμα και της ίδιας εταιρείας (Εικόνα 4).

 


Εικόνα 4. Διαφορετικές εντάσεις ακτινοβολίας όπως μετρώνται σε διαφορετικές όψεις του ίδιου κινητού τηλεφώνου (91,6-πίσω πλευρά, έναντι 24,6 βολτ/μέτρο-εμπρόσθια πλευρά δηλ. προς τον εγκέφαλο του χρήστη)

 

Β) Προτείνεται σε κάθε επικοινωνία με κινητό τηλέφωνο να χρησιμοποιούνται, το ενσύρματο hands free, ή  το ασύρματο blue tooth

 

Όπως έχουμε αποδείξει πειραματικά οι επιπτώσεις στα πειραματόζωά μας και στις καλλιέργειες κυττάρων από την ακτινοβολία του hands free  και του blue tooth είναι μειωμένες [έως μηδενικές]. Άλλωστε, οι μετρήσεις έντασης το υποστηρίζουν αυτό (Εικόνα 5). Όμως το κινητό δεν παύει να λειτουργεί ως πομπός και άρα έχει μεγάλη σημασία η θέση στην οποία τοποθετούμε το κινητό  κατά τη διάρκεια της συνομιλίας αυτής. Συνήθως οι χρήστες κινητών τηλεφώνων τοποθετούν το κινητό τους κατά τη διάρκεια της συνομιλίας σε κάποια τσέπη και μάλιστα με τέτοιο προσανατολισμό ώστε η  πίσω πλευρά του κινητού ευρίσκεται αντίκρυ στο σώμα – και είναι συνήθως η πλευρά, από την οποία τα περισσότερα κινητά  εκπέμπουν τη μέγιστη ένταση ακτινοβολίας (βλέπε εικόνα 3).Στις περιπτώσεις αυτές  θα πρέπει να έχουμε το κινητό μακριά από το σώμα, τουλάχιστον σαράντα εκατοστά, κάτι το οποίο δεν είναι πάντα εφικτό.

 

Εικόνα 5. Η ένταση της ακτινοβολίας που εκπέμπεται από το hands free (αριστερή εικόνα) κατά τη διάρκεια της συνομιλίας είναι πολύ μικρή (0,04 βολτ/μέτρο), ενώ από  το  blue tooth (δεξιά εικόνα) η εκπεμπόμενη ακτινοβολία είναι σχεδόν μηδενική.

 

Γ)  Για να επιλυθεί το πρόβλημα αυτό, ο καθηγητής Λουκάς Χ. Μαργαρίτης έχει επινοήσει το σχεδιασμό ειδικής θήκης προστασίας στην οποία τοποθετείται το κινητό όταν χρησιμοποιούμε  hands free, ή blue tooth (Εικόνες 6 και 7) την οποία και έχουμε εισηγηθεί στον οργανισμό βιομηχανικής ιδιοκτησίας ως ευρεσιτεχνία. Στη θήκη υπάρχει ενσωματωμένο  μεταλλικό υλικό που προστατεύει το σώμα από την ακτινοβολία αφήνοντας την να εξέλθει από την αντίθετη πλευρά ώστε να γίνει η επικοινωνία με το σταθμό βάσης.

 

Εικόνα 6. Η ένταση ακτινοβολίας κατά τη διάρκεια συνομιλίας, από κινητό που βρίσκεται σε ειδική «θήκη προστασίας» είναι πολύ μικρή προς την πλευρά του σώματος του χρήστη και μεγάλη (αλλά ακίνδυνη) προς την εξωτερική πλευρά μακριά από τον χρήστη (0,05 έναντι 19,3 βολτ/μέτρο αντίστοιχα).

 

Εικόνα 7. Η θήκη προστασίας περιέχοντας το κινητό του οποίου η ακτινοβολία εξέρχεται από την πλευρά μακριά από τον χρήστη. Η επικοινωνία πραγματοποιείται με τη βοήθεια  hands free (αριστερά)  ή blue tooth (δεξιά).

 

Χρήση του κινητού τηλεφώνου από τα παιδιά.


Όσα αναφέρθηκαν πιο πάνω ισχύουν πολύ περισσότερο για τα παιδιά κάθε ηλικίας αφού ο εγκέφαλός τους αλλά και τα υπόλοιπα μέρη του σώματός τους ευρίσκονται σε συνεχή ανάπτυξη. Δεν θα πρέπει να χρησιμοποιούν το κινητό στο αυτί παρά μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις. Το γεγονός επίσης ότι τα κινητά 3ης γενιάς προσφέρουν πολλαπλές υπηρεσίες πολύ πέρα από την απλή συνομιλία, καθιστά τη χρήση κινητών ιδιαίτερα ελκυστική από τα παιδιά αλλά και τους ενηλίκους. Όμως σε παρατεταμένες συνομιλίες όπως και κατά την αποστολή μηνυμάτων και αρχείων πολυμέσων (εικόνων, βίντεο) που γίνεται με εκπομπή ακτινοβολίας, θα πρέπει να χρησιμοποιούνται hands free ή blue tooth με τον τρόπο που περιγράφηκε πιο πάνω δηλ. με το κινητό μακριά από το σώμα ή μέσα στη θήκη προστασίας. Τα παιδιά θα πρέπει να ενημερωθούν κατάλληλα, πως το κινητό είναι πομπός και συνεπώς εκπέμπει ακτινοβολία αρκετά μεγάλης ισχύος, που μπορεί να φτάσει στο μέγιστο (περίπου 2 βατ) όταν το κινητό έχει χαμηλό σήμα, δηλαδή βρίσκεται σε δυσμενές σημείο, μακριά από κεραία βάσης. Δεν είναι προβλέψιμο τι θα συμβεί σε μεγάλο βάθος χρόνου αν το παιδί χρησιμοποιεί το κινητό πολλές ώρες την ημέρα για να στέλνει μηνύματα και εικόνες ή βίντεο, κρατώντας το στο χέρι ή ακουμπώντας το στο σώμα του. Φυσικά πρέπει να αποφεύγεται τελείως η χρήση του κινητού στο αυτί παρά μόνο για επείγουσες περιπτώσεις και για μικρή διάρκεια (μισό έως ένα λεπτό την ημέρα).

Χρήση του κινητού τηλεφώνου στο αυτοκίνητο.

 

Σε κάθε περίπτωση πρέπει να αποφεύγεται η χρήση του κινητού μέσα στο αυτοκίνητο με τον κλασικό τρόπο. Εκτός του γεγονότος ότι η ακτινοβολία ανακλάται από τα μεταλλικά μέρη και συνεπώς τμήμα της κυκλοφορεί εντός του αυτοκινήτου ακτινοβολώντας τον χρήστη και τους συνεπιβάτες με ένταση που μπορεί να είναι υπολογίσιμη, αποσπάται η προσοχή του οδηγού-χρήστη. Μπορεί όμως το κινητό να χρησιμοποιείται άφοβα (π.χ. για επαγγελματικούς ή άλλους λόγους), με hands free, ή blue tooth, αλλά τοποθετώντας το κινητό μακριά από το σώμα και  κοντά σε παράθυρο ώστε να εξέρχεται η ακτινοβολία. Άλλωστε η συνομιλία μέσω hands free ή blue tooth δεν διαφέρει πολύ από τη συνομιλία του οδηγού με τους συνεπιβάτες. Ειδικά για όσους κάνουν μεγάλα ταξίδια και χρειάζεται να χρησιμοποιούν το κινητό για μεγάλη διάρκεια τότε μια καλή λύση είναι η χρησιμοποίηση της «θήκης προστασίας» που αναφέραμε, στερεώνοντάς την είτε στο παρμπρίζ είτε στο παράθυρο, έχοντας την πλευρά εξόδου της ακτινοβολίας προς το τζάμι. Ασφαλής επίσης λύση είναι η τοποθέτηση εξωτερικής κεραίας στο αυτοκίνητο, εφ’ όσον το κινητό έχει τέτοια δυνατότητα. Σχετικά με τους συνεπιβάτες ενός οχήματος (Ι.Χ. λεωφορείου, τραίνου), βέλτιστη λύση αποτελεί η χρήση blue tooth σε συνδυασμό με τη θήκη ασφαλείας με τον τρόπο που αναφέρθηκε.



ΤΕΛΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΚΙΝΗΤΩΝ


Θα πρέπει όλοι μας και ειδικότερα τα παιδιά και οι έφηβοι, να συνηθίσουμε να χρησιμοποιούμε το κινητό τηλέφωνο με τους τρόπους που αναφέραμε δηλαδή με hands free ή blue tooth, έστω και αν έχουμε συνηθίσει διαφορετικά. Παράλληλα δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι κατά τη διάρκεια της συνομιλίας (ή της αποστολής sms, mms, της χρήσης διαδικτύου μέσω του κινητού και σε όποιες άλλες περιπτώσεις το κινητό αποστέλλει δεδομένα) το κινητό εκπέμπει ακτινοβολία και συνεπώς πρέπει να ευρίσκεται μακριά, σε απόσταση τουλάχιστον 40 εκατοστά από οποιοδήποτε σημείο του σώματος, ή μέσα στην ειδική θήκη προστασίας όταν αυτή γίνει εμπορικά διαθέσιμη. Φυσικά όσα αναφέρθηκαν πρέπει να τηρούνται με μέτρο, δεν χρειάζονται υπερβολές και πανικός («παν μέτρον άριστον»). Με βάση τις μετρήσεις και τα πειράματά μας, εκτιμούμε πως μια σύντομη κλήση ή απάντηση σε κλήση, όταν δεν είναι διαθέσιμα hands free ή blue tooth μπορούν να πραγματοποιούνται 2-3 φορές την ημέρα χωρίς πρόβλημα.

Περισσότερες πληροφορίες για τα παραπάνω στις ιστοσελίδες μας

http://multimedia.biol.uoa.gr, http://kyttariki.biol.uoa.gr

Πλήρες κείμενο και πηγή: http://kyttariki.biol.uoa.gr/MOBILE-PHONES/ERMHS-MARGARITIS-teliko7-07-07-05.htm

[Στυλιανός Μυστακίδης]

«Εμείς δεν κρατάμε ποτέ το κινητό στο αυτί μας»
Εξέχοντες νευροχειρουργοί δηλώνουν προσεκτικοί στη χρήση του

TΗΕ ΝΕW ΥΟRΚ ΤΙΜΕS Της Τara Ρarker-Ρope

Τρεις εξέχοντες νευροχειρουργοί παραδέχτηκαν στην εκπομπή του Λάρι Κινγκ, στο CΝΝ, πως όταν χρησιμοποιούν το κινητό δεν το κρατούν στο αυτί τους. Η παραδοχή αυτή όμως προκαλεί το εξής ερώτημα: γνωρίζουν κάτι οι ειδικοί που εμείς αγνοούμε;

«Δεν μπορούμε να πούμε με βεβαιότητα ότι τα κινητά είναι ασφαλή ή όχι», τόνισαν οι ειδικοί. «Νομίζω πως η ασφαλής πρακτική είναι να χρησιμοποιούμε ένα ακουστικό για να κρατούμε την κεραία του κινητού μακριά από τον εγκέφαλο», επισήμανε ο δρ Κιθ Μπλακ, χειρουργός στο Ιατρικό Κέντρο CedarsSinai στο Λος Άντζελες. «Το χρησιμοποιώ στην ανοιχτή ακρόαση» πρόσθεσε ο δρ Βίνι Κουράνα, βοηθός καθηγητή Νευροχειρουργικής στο Εθνικό Πανεπιστήμιο της Αυστραλίας, από τους πλέον καχύποπτους επιστήμονες στο θέμα των κινητών. Μαζί του όμως συμφώνησε και ο Σαντζάι Γκούπτα, νευροχειρουργός στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Εmory στην Ατλάντα και επικεφαλής του ιατρικού ρεπορτάζ στο CΝΝ, o οποίος επίσης παραδέχθηκε ότι χρησιμοποιεί εξαρτήματα hands-free για τη χρήση του κινητού.

Τι είναι αυτό, όμως, που κάνει τους ίδιους τους επιστήμονες να είναι τόσο προσεκτικοί στη χρήση των κινητών την ώρα που οι επιστημονικές έρευνες δεν επιβεβαιώνουν απόλυτα τις ανησυχίες τους; Προφανώς όμως αυτό είναι το θέμα- το γεγονός δηλαδή ότι απόλυτα και κατηγορηματικά ουδείς είναι βέβαιος. Για παράδειγμα, η Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ, επισημαίνει ότι σύμφωνα με τρεις επιδημιολογικές μελέτες από το 2000, δεν υπάρχουν βλαβερές επιπτώσεις στην υγεία από τη χρήση των κινητών. Ωστόσο, η ίδια Υπηρεσία σημειώνει ό τι η μέση περίοδος κατά την οποία πραγματοποιήθηκαν οι έρευνες δεν ξεπέρασε τα τρία χρόνια, άρα οι έρευνες δεν μπορούν να απαντήσουν σε ερωτήματα για τη μακρόχρονη έκθεση στα κινητά. Αυτός είναι και ο κύριος λόγος που αρκετοί επιστήμονες, καχύποπτοι ως προς τις επιπτώσεις των κινητών στην υγεία, θεωρούν πως οι έρευνες δεν πρέπει να θεωρηθούν καταληκτικές. Ένας δεύτερος λόγος είναι το γεγονός ότι σε αρκετές από αυτές δεν γίνεται διάκριση ανάμεσα στους μετριοπαθείς και τους φανατικούς χρήστες.

Τα κινητά τηλέφωνα εκπέμπουν μη ιονίζουσα ακτινοβολία, δηλαδή κύματα ενέργειας πολύ αδύναμα για να προκαλέσουν στο DΝΑ τη βλάβη που είναι γνωστό ότι προκαλεί καρκίνο. Όμως, αυτό δεν σημαίνει ότι τα κινητά απενεχοποιούνται- αν η επιστήμη δεν μπορεί να εξηγήσει μια διαδικασία, αυτό δεν σημαίνει ότι η διαδικασία δεν υφίσταται. Οι ανησυχίες επικεντρώνονται στη θερμότητα που δημιουργείται από τα κινητά και στο ότι οι ραδιοσυχνότητες απορροφώνται κυρίως από τον εγκέφαλο και τον λαιμό. Στις έρευνες που αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο τα κινητά να είναι τελικά επικίνδυνα για την υγεία, οι όγκοι τείνουν να δημιουργούνται στην πλευρά του εγκεφάλου όπου ο ασθενής κρατά το κινητό.

Οι επιστήμονες πάντως προειδοποιούν πως η ομάδα υψηλού κινδύνου δεν είναι οι μεγάλοι σε ηλικία χρήστες των κινητών, που ως ενήλικοι τα έβαλαν στη ζωή τους, αλλά τα παιδιά που τώρα αρχίζουν να τα χρησιμοποιούν και θα συνεχίσουν να το κάνουν επ΄ αόριστον. «Όλο και περισσότερα παιδιά χρησιμοποιούν κινητά. Αυτά μπορεί να επηρεαστούν περισσότερο. Οι εγκέφαλοί τους αναπτύσσονται ταχύτατα και τα κρανία τους είναι πιο λεπτά», επισήμανε ο δρ Πολ Τζ. Ρος καθηγητής Ιατρικής και Ψυχιατρικής στο Νew Υork Μedical College.

Πηγή: ΤΑ ΝΕΑ

[Στυλιανός Μυστακίδης]

1ο Πανελλήνιο Συνέδριο με διεθνή συμμετοχή για τις επιπτώσεις της Ηλεκτρομαγνητικής Ακτινοβολίας (Θεσσαλονίκη 24-25 Μαϊου 2008)


    *      Βιολογικές επιπτώσεις από τα ηλεκτρομαγνητικά πεδία που δημιουργούνται από γραμμές υπερυψηλής τάσης (Κων/νος Τριανταφυλλίδης, Ομότιμος Καθηγητής Γενετικής και Γενετικής Ανθρώπου ΑΠΘ)
    *      Είναι αναγκαία η ρύπανση από την ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία στις αστικές περιοχές; (Francesco Boella, Livio Giuliani, Εθνικό Ινστιτούτο Εργασιακής Ασφάλειας και Πρόληψης, Βενετία, Ιταλία)
    *      Η ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία ως συνεργός στη νευρολογική νόσο: Ο αυτισμός ως περίπτωση μελέτης (George L. Carlo, Ινστιτούτο Επιστήμης και Δημόσιας Ασφάλειας, Ασφαλή Ασύρματη Πρωτοβουλία, George Washington University, Ιατρική Σχολή, Washington DC, ΗΠΑ)
    *      Περισσότερο πιθανό από ότι απίθανο, τα μη θερμικά ηλεκτρομαγνητικά πεδία από κινητά τηλέφωνα και σταθμούς βάσης να έχουν επιδράσεις στον ανθρώπινο εγκέφαλο (Leif G. Salford, Καθηγ. Νευροχειρουργικής, Διευθυντής του Εργαστηρίου Rausing, Πανεπιστήμιο Lund, Σουηδία)
    *      Συνιστάται προφύλαξη στη χρήση κινητού ιδιαίτερα από τα παιδιά βάση μιας σειράς βιοηλεκτρομαγνητικών πειραμάτων (Ιωάννης Ν. Μάγρας, Εργαστήριο Ανατομικής, Ιστολογίας, Εμβρυολογίας, Μονάδα Πειραματικής Εμβρυολογίας, ΑΠΘ)
    *      Μηχανισμός δράσης ηλεκτρομαγνητικών πεδίων στα κύτταρα. Ένα μονοπάτι κυτταρικού θανάτου (Δημήτριος Ι. Παναγόπουλος, Λουκάς Χ. Μαργαρίτης, Τομέας Βιολογίας Κυττάρου και Βιοφυσικής, Τμήμα Βιολογίας Παν/μίου Αθηνών)
    *      Το κινητό τηλέφωνο και το κύτταρο (Andrew Goldsworthy, Ομότιμος Λέκτορας Βιολογίας στο Imperial College του Λονδίνου)
    *      Επηρεάζεται η επιστημονική γνώση από εξωτερικές παρεμβάσεις; Οι οργανισμοί αποφάσεων είναι ανεξάρτητοι; (Στυλιανός Α. Ζηνέλης, Ελληνική Αντικαρκινική Εταιρεία Κεφαλονιάς και Ιθάκης)
    *      Ανασκόπηση πρόσφατων πειραμάτων - Ασφαλής χρήση συσκευών εκπομπής ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας (Λουκάς Μαργαρίτης, Καθηγητής Κυτταρικής Βιολογίας και Ραδιοβιολογίας, Παν/μιο Αθηνών)

Αποτελέσματα συνεδρίου: http://www.alopsis.gr/alopsis/aktinovo.pdf

Πηγή: άλλη όψις